واکنش فیزیولوژیک و بیوشیمیایی پنج رقم انگور تجاری (Vitis vinifera L.) به تنش خشکی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تخصصی، علوم باغبانی و زراعی، دانشکده کشاورزی و صنایع غذایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات (تهران)، تهران، ایران.

2 دانشیار پژوهشی، گروه فیزیولوژی و فناوری پس از برداشت، پژوهشکده میوه‌های معتدله و سردسیری، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

3 دانشیارگروه علوم باغبانی و زراعی، دانشکده کشاورزی و صنایع غذایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات (تهران)، تهران، ایران.

4 استادیار، گروه علوم باغبانی و زراعی، دانشکده کشاورزی و صنایع غذایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات (تهران)، تهران، ایران.

10.30466/rip.2025.55903.1338

چکیده

یکی از تغییرات مهم اقلیمی حال حاضر، کاهش میزان نزولات آسمانی است. پژوهش حاضر به منظور تعیین واکنش فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی برخی ارقام انگور تجاری به تنش خشکی انجام گرفت. مواد گیاهی آزمایش شامل ارقام تجاری انگور بلک­سیدلس، فلیم سیدلس، ترکمنستان 4، شاهانی، بیدانه سفید (به­عنوان رقم غالب منطقه) و پایه متحمل به خشکی ژنوتیپ CH1 (به­عنوان شاهد) بود. آزمایش به صورت آزمایش فاکتوریل بر پایه طرح کاملاً تصادفی با چهار تکرار اجرا شد که تیمارها شامل فاکتور رقم در شش سطح و فاکتور تنش خشکی در دو سطح بود. تیمار تنش خشکی به صورت قطع آبیاری و آبیاری کامل اعمال گردید. نتایج نشان داد تنش خشکی باعث افزایش معنی‌دار نشت یونی (3/4 درصد)، فعالیت آنزیم کاتالاز (6/25 درصد)، پرولین (31/4 درصد)، فعالیت آسکوربات پراکسیداز (24/7 درصد)، فعالیت آنزیم گایاکول­پراکسیداز (51/6 درصد) و سدیم برگ (16/5 درصد) و کاهش معنی‌دار پایداری غشاء سلولی (21/4)، ظرفیت نسبی آب برگ (6/25 درصد)، پروتئین کل (3/33 درصد) و پتاسیم برگ (10/6 درصد) گردید. اثر رقم بر نشت یونی، پایداری غشاء سلولی، فعالیت آنزیم کاتالاز، پراکسید هیدروژن، پرولین، فعالیت آنزیم آسکوربات پراکسیداز، پروتئین کل و سدیم برگ معنی‌دار بوده ولی بر میزان پتاسیم برگ، ظرفیت نسبی آب برگ و فعالیت آنزیم گایاکول­پراکسیداز اثر معنی‌دار نداشت. نتایج حاصل از این تحقیق نشان داد که تنش خشکی باعث افزایش معنی‌دار فعالیت آنزیم کاتالاز، پرولین، فعالیت آسکوربات پراکسیداز و فعالیت آنزیم گایاکول­پراکسیداز و کاهش معنی‌دار پروتئین کل در ارقام مورد بررسی گردید. در میان ارقام مورد بررسی نیز رقم بیدانه سفید از نظر صفات بیوشیمیایی و فیزیولوژیکی تغییرات بیشتری نشان داده به‌طوری‌که در اثر تنش، فعالیت آنتی‌اکسیدانی افزایش یا کاهش شدیدی را نشان داد، درحالیکه ژنوتیپ CH1 از تغییرات آنتی‌اکسیدانی کمتری برخوردار بود.

کلیدواژه‌ها

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار